Δευτέρα, 7 Οκτωβρίου 2013

Αυτοπαραγωγή: Οι λεπτομέρειες έχουν σημασία

Ο διάολος κρύβεται στη λεπτομέρειες. Μια φράση που λέγεται πολύ συχνά, δηλώνοντας ότι για να επιτύχει μια προσπάθεια, πρέπει να γίνεται διεξοδικά από την αρχή ως το τέλος.

Αυτές τις μέρες, το ΥΠΕΚΑ, με το νομοσχέδιο που έχει καταθέσει για ψήφιση στη Βουλή, προσπαθεί να ρυθμίσει μια σειρά από θέματα στην αγορά ενέργειας και τις ΑΠΕ.

Το νομοσχέδιο περιλαμβάνει ένα ιδιαίτερα σημαντικό άρθρο, το Άρθρο 6, το οποίο εισάγει μια νέα έννοια, την αυτοπαραγωγή μέσω του ενεργειακού συμψηφισμού. Το άρθρο είναι σημαντικό γιατί δημιουργεί ένα νέο πλαίσιο για την εγκατάσταση μικρών συστημάτων παραγωγής από ΑΠΕ, πέρα από το μοντέλο των εγγυημένων τιμών πώλησης που ίσχυε μέχρι σήμερα.

Η αυτοπαραγωγή δίνει τη δυνατότητα στον τελικό καταναλωτή (ιδιώτη ή επιχείρηση), να καλύψει τις ενεργειακές του ανάγκες, εγκαθιστώντας ένα σύστημα φωτοβολταϊκών ή μια μικρή ανεμογεννήτρια.

Αν αναλογισθεί κανείς το ποσοστό που αποτελούν οι δαπάνες για ενέργεια, στα λειτουργικά κόστη ενός νοικοκυριού ή μιας επιχείρησης, αλλά και το ρυθμό με τον οποίο αυτές αυξάνονται τα τελευταία χρόνια, αντιλαμβάνεται την ευκαιρία που δίνει η αυτοπαραγωγή στους τελικούς καταναλωτές ρεύματος, για να μειώσουν τα κόστη τους αλλά και να προστατευθούν από τις αυξήσεις των επόμενων χρόνων, συνεισφέροντας ταυτόχρονα και στη μείωση των εκπομπών αερίων ρύπων.

Όλοι οι θεσμικοί φορείς του χώρου, αλλά και πολλοί πολιτικοί παράγοντες ανεξαρτήτως ιδεολογικής αφετηρίας, βλέπουν το μέτρο θετικά, συμφωνώντας ότι αποτελεί ίσως τη μόνη βιώσιμη διέξοδο για την ανάπτυξη των μικρών ΑΠΕ στη χώρα, αφού εκτός από περιβαλλοντικό χαρακτήρα έχει και αναπτυξιακές και κοινωνικές προεκτάσεις.

Όπως πάντα, οι λεπτομέρειες κάνουν τη διαφορά και κρίνουν το αποτέλεσμα

Όσο εντυπωσιακό είναι το εύρος της ομοφωνίας για τα πλεονεκτήματα του μέτρου, άλλο τόσο εντυπωσιακή είναι και η ομοφωνία όλων των φορέων και οι επιφυλάξεις που διατυπώνουν για τη συγκεκριμένη διάταξη του νομοσχεδίου. Όλοι δηλώνουν ότι με τον τρόπο που εισάγεται το μέτρο, είναι τόσο αδύναμο, που είναι αμφίβολη η ουσιαστική του ενεργοποίηση.

Ακόμα πιο εντυπωσιακή, είναι και η απουσία κάθε πρόθεσης από την πλευρά του ΥΠΕΚΑ να αλλάξει ή έστω να συζητήσει μια ενδεχόμενη τροποποίηση, κάτι που δείχνει μια αταλάντευτη πεποίθηση ότι το μέτρο επαρκεί ως έχει.

Από που πηγάζει αυτή η πεποίθηση και πως είναι δυνατόν όλοι οι φορείς να διακρίνουν τις ίδιες επιφυλάξεις και το Υπουργείο να μη τις βλέπει, ειδικά όταν από πολιτική άποψη, τα ωφέλη είναι τόσο πολλά και προφανή;

Η αλήθεια είναι ότι οι διατάξεις του άρθρου έχουν γραφεί σαν να είναι ένα μέτρο σκοπιμότητας. Θυμίζει το κλασικό παράδειγμα του ράφτη, που ενώ δεν θέλει κάποιον για πελάτη, τον αναλαμβάνει ράβοντας επίτηδες ένα στραβό κουστούμι, μόνο και μόνο για να μην αρνηθεί.

Ο ράφτης όμως, δεν μπορεί να είναι η πολιτική ηγεσία του Υπουργείου. Αν δεν πίστευε στο μέτρο της αυτοπαραγωγής δεν θα περιλάμβανε εξ’ αρχής το άρθρο στο υπό ψήφιση νομοσχέδιο. Δεδομένου ότι η διατύπωση του άρθρου έχει προέλθει από τους τεχνοκράτες και τους συμβούλους του Υπουργείου, φαίνεται ότι κάποιοι κύκλοι φοβούνται για τις παρενέργειες ή την αλλαγή ισορροπιών που μπορεί να έχει το μέτρο στην αγορά ενέργειας.

Όμως το θέμα της αυτοπαραγωγής δεν τίθεται σε τεχνοκρατικό επίπεδο. Είναι άλλωστε αμφίβολο αν η ζήτηση για μικρά συστήματα αυτοπαραγωγής θα φτάσει ποτέ σε επίπεδα συγκρίσιμα με τα επίπεδα της ζήτησης που είδαμε στο παρελθόν, για να έχει σημαντικές επιδράσεις στην εγχώρια αγορά ενέργειας και στα δίκτυα.

Η εισαγωγή της αυτοπαραγωγής είναι θέμα πολιτικής. Τα άμεσα και προφανή οφέλη του μέτρου σε συνδυασμό με την κατάσταση της χώρας, θα έπρεπε να τοποθετούν τους όποιους φόβους σε δεύτερη μοίρα.

Προτάσεις όπως ο συμψηφισμός της παραγωγής με την κατανάλωση σε ετήσια βάση και η εφαρμογή των όλων των χρεώσεων στο αποτέλεσμα του συμψηφισμού, ειδικά για τους μικρούς καταναλωτές που συνδέονται στη χαμηλή τάση, ή η δυνατότητα εγκατάστασης από μισθωτές ώστε να ωφεληθούν οι μικρές επιχειρήσεις που σε ποσοστό πάνω από 70% στεγάζονται σε μισθωμένα ακίνητα και η διάθεση της περίσσειας υπέρ των δικαιούχων του Κοινωνικού Τιμολογίου, θεμελιώνουν την ουσιαστική εφαρμογή του μέτρου και ενισχύουν τον κοινωνικό του χαρακτήρα.

Αν δημιουργούν προβλήματα, υπάρχουν τα εργαλεία για να γίνουν στην πορεία οι απαραίτητες διορθώσεις. Αυτό που έχει σημασία, είναι να μη κλείνουμε πόρτα σε μια ευκαιρία. Δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι το ΥΠΕΚΑ έχει κάνει πολύ μεγάλα λάθη στο παρελθόν.

Αλλά το λάθος είναι αναπόσπαστο κομμάτι της αλλαγής. Λάθη δεν κάνουν μόνο αυτοί που δεν τολμούν. Και μόνο τολμώντας θα μπορέσουμε να δημιουργήσουμε την επόμενη μέρα για τη χώρα. Πόσο μάλλον για τις μικρές ΑΠΕ.

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου